Diş Tedavisi

Diş Sıkma Problemi Neden Olur ve Nasıl Tedavi Edilir?

Diş Sıkma Problemi Neden Olur ve Nasıl Tedavi Edilir

Ağız bakımının yeterli temizlenmesi ilerleyen süreçler içinde ağız sağlığını etkilemektedir. Ancak birçok kişi farkında olmadan günlük bakım sırasında bazı alışkanlıkları eksik ya da yanlış uygulamaktadır. Diş fırçalama süresinden diş ipi kullanımına, ağız gargaralarında diş macunu seçimine kadar tüm aşamaların doğru yapılması, başarılı sonuçlar alınmasında etkilidir. Diş fırçalama tekniği, tercih edilen macun ve gece bakımı gibi unsurlar da rutinin önemli parçaları arasındadır. Ağız bakımı esnasında istemsizce yapılan birtakım eksiklikler uzun vadede daha büyük sorunların yaşanmasında kritik rol üstlenmektedir.

Herkesin diş yapısı farklıdır. Bundan dolayı, diş macunu seçerken hassasiyet, beyazlatma veya çürük önleme gibi özelliklerin kişisel ihtiyaçlarla uyumlu olmalıdır. Diş macunları genel kullanım için uygun olmalıdır. Zararlı bileşenler bulunmamalıdır. Diş macunlarında içerikleri incelemek uzun vadede ağız ortamına uygun seçimler yapmaya katkı sağlamaktadır. Özellikle florür düzeyi kişisel gerekliliğe göre değerlendirilebilmektedir.

Diş fırçalaması için doktorlar tarafından ortalama 2-3 dakika olmaktadır. Aynı zamanda her bölgeye eşit süre ayrılmalı, aşırı hızla geçilmemeli, diş yüzeylerine gereken özen gösterilmelidir. Hızlıca yeterli olarak fırçalanmayan dişlerde plak oluşmakta ve bu durum plak oluşumunu azaltmada yetersiz kalmaktadır.

Diş Sıkma Nedenleri Nedir?

Diş sıkma genel olarak stres ve kaygının bir sonucu olarak ortaya çıkan ve dişlerin çeneyi yoğun bir şekilde sıkmasıyla karakterize edilen bir durumdur. Durum hem gece hem gündüz meydana gelebilmektedir. Uzun vadede dişlerin çene kaslarına aynı zamanda eklemlerine ciddi zararlar verebilmektedir. Diş sıkma sağlık üzerinde farklı olumsuz durumlara yol açar. Diş sıkma ve gıcırdatma gibi. Tıbbi olarak bu durum bruksizm ismi ile adlandırılmaktadır.

Diş sağlığını olumsuz etkileyen sağlık problemleri içerisinde yer alan bruksizm bu durumu yaşadığının farkında olmasa da genel olarak çevresindeki insanlar gece uykusuna dişlerini gıcırdattığını fark etmektedir. Sabah uyandıklarında ise çene ağrısı hissedebilmektedirler. Uzun süre tedavi edilmediği takdirde kronikleşen bu sağlık sorunu ağız açma zorluğu gibi ciddi problemlere neden olmaktadır.

Stres ve anksiyete diş sıkmanın en yaygın nedenidir. Günlük yaşamın getirdiği baskılar, iş stresi, ailevi sorunlar ve diğer duygusal stres faktörleri kişilerin bilinçsizce dişlerini sıkmasına neden olmaktadır. Stresle başa çıkma mekanizmaları yetersiz olması halinde bu durum gece uykuda da devam edebilmektedir. Uyku apnesi ve diğer uyku bozuklukları diş sıkmanın bir başka yaygın nedeni olmaktadır Uyku esnasında solunum problemi yaşayan kişiler bilinçsiz bir şekilde dişlerini sıkabilmektedir. Bu vücudun solunum yollarını açık tutması çabasıyla ilişkilendirilmektedir. Dişlerin düzgün bir şekilde kapanmaması yani moloklüzyon diş sıkma sebeplerindendir. Diş sıkma sağlık problemine neden olanlar ise aşağıdaki gibidir.

  • Kafein
  • Alkol tüketimi
  • Sigara içmek
  • Bazı ilaçlar

Bu maddeler sinir sistemi üzerinde uyarıcı etkiler yaparak kasların daha fazla gerilmesine sebep olmaktadır. Diş doktorları gelişen teknoloji sayesinde diş sıkma tedavilerinde acısız ve hızlı bir tedavi yöntemi uygulayabilmektedir.

Bu sağlık sorunu ile ilgili belirti tespit edilmesi halinde sürecin hızlı bir biçimde ilerleyip ilerlemediğini görmek ilk tedavi aşaması olmaktadır. Hastanın tedaviye ihtiyacı olup olmadığını belirlemek için sonraki birkaç adımda dişler ve ağızda farklılık olup olmadığı gözlemlenmektedir. Diş doktorları diş sıkma sorunu için tanı koyarken bireyin genel diş sağlığını da incelemektedir. Diş hekimi sağlık problemine gerekli olan tanıyı değerlendirmek için farklı türde ögeleri kontrol etmektedir. Çene kasları, hassasiyet, kırık ya da olmayan dişler kısacası belirgin anormallikler kontrollerde detaylı şekilde ele alınmalıdır. Ayrıca röntgen yardımıyla çene kemiğinde oluşmuş olası deformasyonlarda da değerlendirilir.

Normal bir diş muayenesi hekimler tarafından olmak üzere, eklem bozuklukları ilk etapta olurken diğer diş sorunları ya da benzer çene ağrısına neden olan ya da olabilecek yer bozuklukları kolay bir şekilde tespit edilebilmektedir.

Diş Sıkma Tedavi Yöntemleri

Diş sıkma tedavi yöntemleri aynı olmamaktadır. Tedavi süreci genel olarak uzun veya farklı olsa da hastanın bilinçlendirilmesi tedaviye uyum sağlaması önem taşımaktadır.

Diş Plakları

Alt ve üst çene için kullanılan şeffaf plaklar, diş hekimi tarafından hasta ağız ölçüsü alınarak sadece özel olarak sterilize edilerek kişiye özel hazırlanmaktadır.

Diş Koruyucu Apareyler

Sert akrilik apareyler alt ya da üst çene dişleri için birbiri ile temas işlemini önlemek adına tercih etmektedir. Gece koruyucuları olarak da bilinmektedir.

Ek Tedavi Yöntemleri

Kas gevşeticiler, sıcak su tedavisi, akut kas spazmı olan hastalarda kısmi rahatlama sağlayabilmektedir.

Apareyler ve plaklar ile istenilen düzelme sağlanmadığı takdirde cerrahi yaklaşıma başvurulmalıdır.

Çocuklarda Diş Gıcırdatma Nedenleri

Çocuklarda diş gıcırdatma 5 yaş altındaki küçük çocuklarda çok daha sık yaşanmaktadır. Yetişkin veya çocuklarda diş sıkmanın temel nedeni psikolojiktir. Bu nedenle diş hekimine başvurulmalıdır. Çocuklarda diş gıcırdatmasına yol açabilecek dolaylı faktörler ise;

  • Mide asidini yemek borusuna kaçması
  • Bağırsak paraziti
  • Kronik sinüzit
  • Burun tıkanıklığı
  • Hiperaktive ve dikkat bozukluğu

Diş sıkma yaşam kalitesini olumsuz etkileyen yaygın bir sorun olmaktadır. Stres ya da uyku bozukluğu bunun yanı sıra moloklüzyon ve yaşam tarzı faktörleri bu durumun ilk nedenleri arasında yer almaktadır. Tedavi yöntemleri arasında gece plakları, stres yönetimi teknikleri, uyku düzenlemeleri, çene egzersizleri, diş hekimi müdahaleleri ve ilaç tedavisi yer almaktadır. Sağlık sorunları içerisinde yer alan diş sıkma oluşumu halinde uygun tedavi yöntemlerini uygulamak büyük önem taşımaktadır. Erken müdahale uzun vadeli ve zararların önlenmesine kritik olarak rol oynamaktadır.

Diş Sıkma Neden Olur?

Diş sıkma sebepleri hastanın çene yapısı ve buna bağlı etkenlere göre farklılık göstermektedir. Diş sıkma problemleri ve diş gıcırdatma sorunları her hastaya göre farklı sebepler nedeniyle oluşum göstermektedir. Çok az diş sıkma vakaları herhangi bir tedavi gerektirmese de bununla birlikte bazı kişilerde çene bozukluklarına, baş ağrılarına, hasarlı dişlere ve diğer sorunlara neden olacak kadar sık ve şiddetli olabilmektedir.

Genetik ya da fiziksel olarak aynı zamanda psikolojik faktörlerin bir kombinasyonundan kaynaklandığı düşünülen diş sıkma birçok zaman uyanık haldeyken anksiyete, stres, öfke, hayal kırıklığı ya da gerginlik gibi durumlardan kaynaklı olduğu bilinmektedir. Kişinin derin uyku halinde girdiği bir süreçte stres ile başa çıkma stratejisi ya da alışkanlıklar neticesinde oluşmuş bir durum olabilmektedir.

Diş sıkma sağlık sorunları etkilerinden herhangi birinin yaşanması halinde mutlaka uzman diş doktorundan randevu alarak tedavi olmak gerekmektedir. Bu sayede erken tedavi ile sürecine başlanabilmektedir.

About Prof. Dr. Özgür SAYIN

Prof. Dr. Özgür SAYIN, 22.05.1973 tarihinde Eskişehir’de doğdu. İlköğrenimini Tokat Gazi Osman Paşa İlkokulu’nda, Orta ve Lise öğrenimini 1991 yılında Ankara Atatürk Anadolu Lisesi’nde tamamlayıp aynı yıl girdiği Hacettepe Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi’nden 1996 yılında mezun oldu.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir